Pitong beses sa sampung tao. Hindi ito opinyon. Ito ang financial preparedness Philippines surveys na paulit-ulit na lumalabas: kapag may biglaan, ang karamihan sa atin ay walang nakahandang pondo. Ang unang instinct ay mangutang.
Hindi pagkukulang ng disiplina ang dahilan. Mas malalim pa doon.
1. Hindi Sarili Lang Ang Binubuhay Natin
Sa kulturang Pilipino, ang sweldo mo ay hindi para sa iyo lang. May pamilya. May kapatid na nag-aaral. May magulang na may maintenance. May kamag-anak na “pansamantala lang, ibabalik din.” Ang OFW savings ay nahahati pa bago pa man maidaan sa sariling account.
Ang ibig sabihin nito: ang pera para sa “wala” ay laging ang pinakamadaling i-cut.
2. Ang Emergency Fund Natin ay Ibang Tao
Para sa maraming Pilipino, ang informal savings system ang emergency fund: ang credit card, ang kaibigan na maaasahan, ang 5-6 na palaging handa. Hindi bangko. Hindi sariling account. Ibang tao.
Gumagana ito hanggang sa hindi na gumagana. Kasi ang kaibigan ay may sariling problema rin. Kasi ang credit card ay may interest. Kasi ang 5-6 ay nagpapalaki ng utang, hindi nagpapaliit.
3. Ang Pondo ay Naubos Bago Pa Man Lumaki
Nakapagtipid ng maliit na halaga. Tapos may lumabas na kailangan bago pa man maabot ang target. Pagkukumpuni ng gamit. Medikal. Okasyon na hindi mo mapagkaitan ang pamilya. At naubos ulit.
Ang cycle na ito ay hindi kapabayaan. Ito ang resulta ng sistema kung saan walang buffer, kaya kahit maliit na disruption ay nagde-derail ng lahat.
4. Hindi Tayo Tinuruan Mag-ipon Para sa “Wala”
Ang Filipino financial education, kung mayroon man, ay nagtuturo ng mag-ipon para sa layunin: bahay, kotse, pag-aaral ng anak. Ang konsepto ng ipon para sa “wala” — para sa hindi pa nangyayari — ay parang nagsasayang ng effort.
Pero ang emergency fund ay exactly yun. Hindi ka mag-ipon para sa bagay. Mag-iiipon ka para sa posibilidad. At yun ang pinakamahalaga.
5. Ang Sweldo ay Napupunta Sa Iba Bago Pa Man Dumating
Rent. Utang. Remittance. Bayarin. Pag naubos na ang lahat ng obligasyon, wala nang natitira para sa sarili. Hindi dahil malaki ang gastos sa sarili. Dahil ang sarili ay palagi na lang ang huli sa listahan.
Ako at ang Pitong Iyon
Nandoon ako sa pitong iyon. Sa mahabang panahon, ang aking emergency fund ay ang credit card na may limitado na ring available balance. Kapag may biglaan, utang pa rin ang sagot.
Ngayon, kahit nagbabayad pa rin ng malaking utang, may nakalaan na ako bawat buwan para sa emergency savings. Hindi malaki. Pero hindi na zero.
Dahil natutunan ko na ang pinakamahirap na bagay ay hindi ang halagang ini-ipon. Ang pinakamahirap ay ang simulan kahit pakiramdam mo ay hindi pa panahon.
